Politico: Γιατί η σύλληψη της Μογκερίνι προκαλεί «σεισμό» στην Ευρωπαϊκή Ένωση - Το παρασκήνιο
Εάν αποδειχθούν οι κατηγορίες, θα πρόκειται για το μεγαλύτερο σκάνδαλο που έχει πλήξει τις Βρυξέλλες από την μαζική παραίτηση της Επιτροπής Σαντέρ το 1999 λόγω ισχυρισμών για οικονομική κακοδιαχείριση.
Πολιτικό «σεισμό» στα θεμέλια της Ευρωπαϊκής Ένωσης προκάλεσε η αιφνιδιαστική σύλληψη της τέως Ύπατης Εκπροσώπου της Ευρωπαϊκής Ένωσης για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας και αντιπροέδρου της ΕΕ, Φεντερίκα Μογκερίνι αλλά και άλλων δυο Ευρωπαίων αξιωματούχων από τη βελγική αστυνομία την Τρίτη 2 Δεκεμβρίου.
Η αστυνομία συνέλαβε την πρώην Αντιπρόεδρο της Επιτροπής, κεντροαριστερή Ιταλίδα πολιτικό, που ηγήθηκε του τμήματος εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ, της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης, από το 2014 έως το 2019, και τον Στέφανο Σανίνο, έναν Ιταλό διπλωμάτη που ήταν γενικός γραμματέας της EEAS από το 2021 έως ότου αντικαταστάθηκε πριν από λίγους μήνες για να αναλάβει εξέχουσα θέση στην Επιτροπή της φον ντερ Λάιεν.
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία δήλωσε ότι έχει «έντονες υποψίες» ότι η διαδικασία υποβολής προσφορών για την ίδρυση διπλωματικής ακαδημίας που θα υπάγεται στο Κολλέγιο της Ευρώπης, όπου η Μογκερίνι είναι πρύτανης, δεν ήταν δίκαιη και ότι τα γεγονότα, εάν αποδειχθούν, «θα μπορούσαν να συνιστούν απάτη σε δημόσιες συμβάσεις, διαφθορά, σύγκρουση συμφερόντων και παραβίαση του επαγγελματικού απορρήτου».
Η Μογκερίνι, ο Σανίνο και ένα τρίτο πρόσωπο δεν έχουν κατηγορηθεί και η κράτησή τους δεν συνεπάγεται ενοχή. Ο ανακριτής έχει 48 ώρες για να αποφασίσει για τις περαιτέρω ενέργειες.
Στοχοποιείται η φον ντερ Λάιεν
Σύμφωνα με ρεπορτάζ της ιστοσελίδας Politico, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν αντιμετωπίζει την πιο έντονη πρόκληση για τη λογοδοσία της ΕΕ εδώ και μια δεκαετία. Η ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας ότι η πρώην επικεφαλής εξωτερικών υποθέσεων της ΕΕ και ένας ανώτερος διπλωμάτης που εργάζεται επί του παρόντος στην Επιτροπή της φον ντερ Λάιεν βρίσκονταν υπό κράτηση, αξιοποιήθηκε από τους επικριτές της, με ανανεωμένες εκκλήσεις ότι η «Σιδηρά Κυρία» της Κομισιόν αντιμετωπίζει μια τέταρτη ψήφο δυσπιστίας.
Ακριβώς ένα χρόνο μετά την έναρξη της δεύτερης θητείας της ως προέδρου της Επιτροπής, η φον ντερ Λάιεν, δέχεται επικρίσεις σχετικά με τη δέσμευσή της για διαφάνεια. «Διακυβεύεται η αξιοπιστία των θεσμών μας», δήλωσε η μια ευρωβουλευτής της Αριστεράς στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Η ιστορία φαίνεται ότι θα πυροδοτήσει τις ήδη τεταμένες σχέσεις μεταξύ της φον ντερ Λάιεν και της νυν επικεφαλής της Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης (ΕΥΕΔ), Ύπατης Εκπροσώπου της Κάγια Κάλας, σύμφωνα με τέσσερις αξιωματούχους της ΕΕ που μίλησαν στο Politico.
Ένας εξ αυτών υπερασπίστηκε την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, κατηγορώντας αντ' αυτού την ΕΥΕΔ. «Ξέρω ότι οι άνθρωποι που δεν την συμπαθούν θα το χρησιμοποιήσουν εναντίον της, αλλά χρησιμοποιούν τα πάντα εναντίον της» ανέφερε.
«Επειδή η Πρόεδρος είναι η πιο αναγνωρίσιμη ηγέτιδα στις Βρυξέλλες, της επιρρίπτουμε τα πάντα», πρόσθεσε. «Και δεν είναι δίκαιο να αντιμετωπίσει πρόταση μομφής για κάτι που μπορεί να έχει κάνει η Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης. Δεν είναι υπόλογη για όλα τα θεσμικά όργανα» κατέληξε.
Όταν ρωτήθηκε σχετικά με τον Σανίνο, η Επιτροπή αρνήθηκε να σχολιάσει. Σχετικά με τη Μογκερίνι, το Κολλέγιο της Ευρώπης αρνήθηκε να απαντήσει σε συγκεκριμένες ερωτήσεις. Σε ανακοίνωσή του, ανέφερε ότι παραμένει «δεσμευμένο στα υψηλότερα πρότυπα ακεραιότητας, δικαιοσύνης και συμμόρφωσης, τόσο σε ακαδημαϊκά όσο και σε διοικητικά θέματα».
Οι αποκαλύψεις της Τρίτης είναι πολύ πιο επικίνδυνες για την Επιτροπή, δεδομένου του υψηλού προφίλ των υπόπτων και της σοβαρότητας των κατηγοριών που αντιμετωπίζουν.
Οι δυο «πρωταγωνιστές» του νέου σκανδάλου
Αφού διετέλεσε αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και επικεφαλής της ΕΥΕΔ, η Μογκερίνι διορίστηκε πρύτανης του Κολεγίου της Ευρώπης το 2020, εν μέσω επικρίσεων ότι δεν ήταν κατάλληλη για τη θέση, δεν πληρούσε τα κριτήρια και είχε συμμετάσχει στην κούρσα μήνες μετά την προθεσμία. Το 2022 έγινε διευθύντρια της Διπλωματικής Ακαδημίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, του έργου που βρέθηκε στο επίκεντρο των εφόδων τα ξημερώματα της Τρίτης.
Ο Σανίνο, πρώην Ιταλός διπλωμάτης, ήταν ο κορυφαίος δημόσιος υπάλληλος της ΕΥΕΔ και τώρα είναι γενικός διευθυντής της Επιτροπής για τα θέματα που ασχολούνται με τη Μέση Ανατολή, τη Βόρεια Αφρική και τον Κόλπο.
Ο Κριστιάνο Σεμπαστιάνι, εκπρόσωπος προσωπικού ενός από τα μεγαλύτερα συνδικάτα της ΕΕ, του Renouveau & Démocratie, δήλωσε ότι εάν αποδειχθούν, οι ισχυρισμοί θα έχουν «καταστροφικές επιπτώσεις στην αξιοπιστία των εμπλεκόμενων θεσμών και, γενικότερα, στην αντίληψη των πολιτών για όλα τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα». Είπε ότι είχε λάβει «δεκάδες μηνύματα» από υπαλλήλους της ΕΕ που ανησυχούσαν για ζημία στη φήμη τους.
«Αυτό δεν είναι καλό για τα θεσμικά όργανα της ΕΕ και για τις υπηρεσίες της Επιτροπής. Δεν είναι καλό για την Ευρώπη, αποσπά την προσοχή από άλλα πράγματα», δήλωσε αξιωματούχος της Επιτροπής. «Μεταφέρει αυτή την ιδέα του ελιτισμού, ενός άτυπου δικτύου που κάνει χάρες. Επίσης, η Μογκερίνι εθεωρείτο ιδιαίτερα επιτυχημένη ως εκπρόσωπος της ΕΕ, δεν είναι καλό από άποψη δημόσιας διπλωματίας».
